Apple đang hứng chịu chỉ trích từ giới công nghệ và tài chính vì cách tiếp cận AI một cách lộn xộn không thường thấy trước đây. Sau sự kiện giới thiệu Siri hỗ trợ tính năng AI mới ra mắt vào tháng 6, Apple bất ngờ hoãn ra mắt vô thời hạn. Các tính năng AI mà hãng tung ra như tóm tắt tin nhắn bị đánh giá là vô dụng đến mức hài hước.
Apple có lẽ là thương hiệu doanh nghiệp được kiểm soát chặt chẽ nhất thế giới - Ảnh: Michael Nagle/Bloomberg/Getty Images
Những lời chỉ trích về sự chậm trễ của Apple không hẳn là sai. Nhưng đôi khi, chúng lại bỏ lỡ điểm mấu chốt.
Cũng như các gã khổng lồ công nghệ khác, Apple đang chạy đua để tích hợp AI vào sản phẩm của mình. Nhưng vì sao? Vì AI là tương lai! Vậy nó đang giải quyết vấn đề gì? Hiện vẫn chưa rõ! Người dùng có thực sự đòi hỏi AI không? Hoàn toàn không! Thực tế, năm ngoái Apple từng tung một quảng cáo AI nhưng vấp phải phản ứng dữ dội đến mức phải gỡ bỏ.
Lý do thực sự khiến các công ty đổ xô vào AI là do áp lực từ phố Wall. Nhà đầu tư đang mong chờ một "siêu chu kỳ" công nghệ mới từ Apple - một đợt nâng cấp công nghệ khiến người tiêu dùng đổ xô kéo nhau đi mua.
Trong nỗ lực nhanh chóng làm hài lòng cổ đông, Apple đã mắc một sai lầm hiếm hoi. Hãng thừa nhận điều này và thông báo rằng các tính năng bị trì hoãn sẽ được ra mắt "trong năm tới".
Dĩ nhiên việc trì hoãn lại càng củng cố luận điểm rằng Apple đang tụt lại trong cuộc đua AI - phát triển công nghệ quan trọng nhất nhiều thập kỷ qua.
Và đó chính là lúc câu chuyện về Apple và AI đi chệch hướng.
Nhưng chính AI mới là vấn đề
Quan điểm này cũng đang dần hình thành trong giới ủng hộ AI. AI không thể thất bại, chỉ có con người làm nó thất bại. Nếu AI chưa tốt, đó là do chúng ta, những kẻ chậm tiến không biết cách tận dụng nó. Dù ngay cả những người ủng hộ AI cũng thừa nhận rằng các mô hình hiện tại còn nhiều thiếu sót, không một ai có thể phủ nhận "mớ hỗn độn AI" trên Facebook, nhưng họ vẫn tin rằng AI là tất yếu và mang tính cách mạng.
Một số ngòi bút trong lĩnh vực công nghệ, như Kevin Roose của The New York Times, gần đây lập luận rằng chính Apple đã thất bại trong việc khai thác AI, chứ không phải AI thất bại.
"Apple không theo kịp thời đại AI" Roose nói trên podcast Hard Fork. "Tôi chỉ nghĩ rằng phát triển sản phẩm tích hợp AI tạo sinh, bạn cần chấp nhận lỗi sai và những thứ chưa hoàn hảo."
Nhưng thật sự cần phải vậy sao? Hoàn toàn không.
Roose đúng khi nói Apple là một công ty tỉ mỉ trong việc tạo ra các sản phẩm tiêu dùng. Xét cho cùng, đây là một đế chế trị giá 3.000 tỷ USD được xây dựng bởi Steve Jobs - người luôn đặt sự hoàn thiện lên hàng đầu.
Thương hiệu Apple là một trong những thương hiệu được kiểm soát chặt chẽ nhất thế giới. Hệ sinh thái iOS khép kín, dù bị các nhà phát triển ghét bỏ và bị chỉ trích vì tính độc quyền, nhưng chính điều đó lại giúp Apple xây dựng được lòng tin với hàng tỷ người trong việc bảo vệ dữ liệu cá nhân.
Chúng ta tin tưởng Apple vì nó đặt quyền riêng tư và bảo mật lên hàng đầu. Chúng ta không ngần ngại quét khuôn mặt, lưu thông tin ngân hàng hay chia sẻ vị trí thời gian thực vì tin rằng Apple sẽ bảo vệ những dữ liệu đó.
Không những bảo mật về dữ liệu, Apple còn nổi tiếng với thiết kế trực quan. Bạn có thể mua một chiếc iPhone mới AirPod hoặc Apple Watch, bật lên và ngay lập tức có trải nghiệm mượt mà mà không cần đọc hướng dẫn sử dụng. Ngay cả bố mẹ bạn những người không rành công nghệ cũng có thể gọi FaceTime mà không gặp chút khó khăn gì.
Roose lập luận rằng những ai dùng AI đều hiểu rằng nó không hoàn hảo và người nào dùng nhiều đều biết cách đặt câu hỏi đúng để có câu trả lời chính xác.
Nhưng tại sao chúng ta, những người có công việc, gia đình, đam mê nghệ thuật và hàng tá công việc khác lại phải học cách né tránh các hạn chế của AI, thay vì đòi hỏi AI phục vụ chúng ta?
Roose cho rằng Apple nên tiếp tục tích hợp AI vào sản phẩm, ngay cả khi những tính năng đó chưa hoàn thiện và có thể quá phức tạp với người dùng phổ thông.
Nhưng câu hỏi đặt ra là: Để làm gì?
Như Casey Newton, đồng dẫn chương trình Hard Fork, chỉ ra: Ngay cả Google hay Amazon cũng chưa có bất kỳ ứng dụng AI nào đủ hấp dẫn để khiến người dùng đổ xô mua điện thoại Pixel hay loa thông minh Echo.
"AI vẫn thiên về nghiên cứu khoa học hơn là sản phẩm thương mại", Newton cho biết.
Nói cách khác, mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) là một bước tiến khoa học đáng kinh ngạc. Nó là mà kỳ quan của học thuật với tiềm năng khổng lồ. Một số sản phẩm thương mại sớm như ChatGPT của OpenAI hay Claude của Anthropic đã có thành công nhất định. Nhưng một chatbot có độ chính xác 80% - con số Newton đưa ra ngẫu nhiên, nhưng cứ tạm chấp nhận thì đây không phải là sản phẩm hữu ích cho người tiêu dùng.
Hãy nhớ lại kịch bản Apple vẽ ra hồi tháng 6 cho Siri AI: Bạn đang vội đi làm, chỉ cần hỏi: "Siri ơi, mẹ tôi hạ cánh lúc mấy giờ? Ở JFK hay LaGuardia?" Theo lý thuyết, Siri sẽ quét email và tin nhắn của bạn rồi đưa ra câu trả lời. Điều này giúp tiết kiệm thời gian mở email, tìm số hiệu chuyến bay, rồi tra cứu trên Google.
Nếu Siri chính xác 100%, đây là tính năng cực kỳ hữu ích. Nhưng nếu độ chính xác dưới 100%, nó trở nên vô dụng. Vì chỉ cần 2% sai sót, mẹ bạn có thể bị kẹt ở sân bay và điều đó chắc chắn không ổn.
Kết luận: Apple không phải là kẻ tụt hậu trong AI. Chính AI mới là kẻ tụt hậu.
Việt An
(Lược dịch)