Chứng khoán Mỹ giảm mạnh trong phiên giao dịch đầu tuần sau khi Tổng thống Donald Trump bất ngờ áp đặt loạt mức thuế mới đối với một loạt quốc gia, bao gồm Nhật Bản, Hàn Quốc và Nam Phi.
Chỉ số S&P 500 giảm 0,79% và ghi nhận ngày giao dịch tồi tệ nhất trong khoảng 3 tuần - Ảnh: Michael Nagle/Bloomberg/Getty Images
Chỉ số Dow Jones kết phiên giảm 422 điểm, tương đương 0,94%. S&P 500 giảm 0,79% trong khi Nasdaq Composite - chỉ số đại diện cho nhóm cổ phiếu công nghệ giảm sụt 0,92%. Đây là phiên giao dịch tệ nhất trong gần 3 tuần qua đối với cả ba chỉ số chính. Trong khi đó, các thị trường châu Á mở cửa phiên sáng thứ Ba (ngày 08/7) khá ổn định.
Thị trường Mỹ bắt đầu sụt giảm vào giữa ngày thứ Hai sau khi ông Trump công bố mức thuế 25% áp dụng cho hàng hóa từ Nhật Bản và Hàn Quốc, dự kiến có hiệu lực từ ngày 01/8. Đà giảm tiếp tục kéo dài trong phiên chiều khi Nhà Trắng tiếp tục thông báo các mức thuế bổ sung, dao động từ 25% đến 40%, đối với các nước như Myanmar, Malaysia, Kazakhstan, Lào và Nam Phi.
Thông báo thuế quan được ông Trump công bố qua nền tảng Truth Social dưới dạng các “thư thuế” riêng biệt, tách biệt với các loại thuế theo ngành. Theo nội dung thư, các mức thuế này “có thể được điều chỉnh tăng hoặc giảm”.
Thị trường vốn đã mở phiên trong sắc đỏ khi nhà đầu tư cân nhắc các động thái mới từ chính quyền ông Trump, bao gồm khả năng công bố thỏa thuận thương mại mới hoặc thông báo về các mức thuế bổ sung. Ông Trump trước đó vào ngày Chủ nhật đã tuyên bố Nhà Trắng sẽ gửi thư thuế đến các quốc gia liên quan vào trưa thứ Hai, xác nhận mức thuế mới áp dụng từ ngày 01/8.
Vào hôm thứ Hai, thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt cũng cho biết Tổng thống sẽ ký sắc lệnh hành pháp để lùi hạn chót áp thuế từ ngày 09/7 sang ngày 01/8, kéo dài thời gian cho các cuộc đàm phán thương mại.
Cổ phiếu niêm yết tại Mỹ của các hãng ô tô lớn Nhật Bản đồng loạt giảm mạnh: Toyota giảm 4%, Nissan giảm 7,16%, còn Honda giảm 3,86%.
Tương tự, cổ phiếu của các tập đoàn công nghệ Hàn Quốc như LG Display và SK Telecom cũng giảm mạnh, lần lượt 8,3% và 7,76%.
Các quỹ ETF do BlackRock quản lý theo dõi thị trường chứng khoán Nhật Bản, Hàn Quốc, Nam Phi và Malaysia cũng giảm lần lượt 2,4%, 3,56%, 1,73% và 1,97%.
Đây là phiên giảm mạnh nhất kể từ đầu tháng 4 đối với các quỹ tập trung vào Nhật, Hàn và Malaysia.
Vào hôm thứ Ba, trong phiên đầu ngày, chỉ số Nikkei 225 của Nhật Bản đã tăng trở lại 0,5%, còn Kospi của Hàn Quốc phục hồi 1,5%. Chỉ số S&P/ASX 200 của Úc tăng nhẹ dưới 0,1%.
Chuyên gia đầu tư Ross Mayfield tại Baird nhận định với CNN rằng các mức thuế được công bố cao hơn kỳ vọng của thị trường, dẫn đến đợt bán tháo cổ phiếu.
Lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ cũng tăng khi nhà đầu tư phản ứng với các diễn biến về thuế. Lợi suất trái phiếu kỳ hạn 10 năm tăng lên 4,39%, trong khi kỳ hạn 30 năm tăng lên 4,92%. (Lưu ý: lợi suất tăng đồng nghĩa giá trái phiếu giảm.)
Chỉ số đồng USD - thước đo sức mạnh của đồng bạc xanh so với rổ sáu đồng tiền chính, tăng 0,3%. Trong khi đó, đồng Yên Nhật, Won Hàn Quốc và Rand Nam Phi đều suy yếu so với USD.
Thị trường thử thách đỉnh cao
Chứng khoán Mỹ thời gian qua đã tăng mạnh khi nhà đầu tư tin rằng những bất ổn xoay quanh thuế quan đã phần nào lắng dịu. Khi hạn chót ngày 09/7 cho các thỏa thuận thương mại (cũng là ngày kết thúc giai đoạn tạm hoãn 90 ngày bắt đầu từ ngày 09/4) đến gần, Phố Wall tỏ ra lạc quan một cách thận trọng.
Chiến lược gia tại Jefferies - ông Mohit Kumar nhận định rằng mốc thời gian 09/7 sẽ không có tác động “đáng kể” đến thị trường.
Ông Jumar cho biết: “Nó có thể gây ra sự bất ổn trong ngắn hạn và khiến nhà đầu tư chốt lời khi thị trường đang ở vùng định giá cao. Tuy nhiên, các thư thuế được xem như động lực để các quốc gia nhanh chóng đạt được thỏa thuận thương mại”. Đồng thời, ông kỳ vọng sẽ có thêm nhiều thỏa thuận được ký kết trong những tuần tới. Theo ông, bất kỳ nhịp điều chỉnh nào cũng là cơ hội để mua vào.
Từ ngày 27/6 đến nay, S&P 500 đã xác lập 4 mức đỉnh lịch sử. Thị trường cổ phiếu đã tăng điểm do các dữ liệu kinh tế khả quan hơn dự kiến, góp phần xoa dịu lo ngại về tác động của giai đoạn đầu trong chiến dịch áp thuế của ông Trump.
Chiến lược gia tại BMO Capital Markets - ông Brian Belski viết trong một ghi chú ngày 03/7 rằng sự lạc quan mới của thị trường phần lớn đến từ những dữ liệu cho thấy lạm phát đang hạ nhiệt. Ông cho biết chỉ số CPI thấp hơn dự báo khiến tác động của thuế quan có vẻ không quá nghiêm trọng, ít nhất là đến thời điểm hiện tại.
Belski kỳ vọng các thỏa thuận thương mại sẽ sớm được công bố, giúp mang lại “sự rõ ràng hơn cho nhà đầu tư và doanh nghiệp và có thể duy trì xu hướng tăng hiện tại của thị trường”.
Bộ trưởng Tài chính Mỹ - Scott Bessent nói với CNBC hôm thứ Hai rằng ông kỳ vọng “trong vòng 48 giờ tới sẽ có một số thông báo mới”. Trước đó, ông cũng nói với CNN rằng nếu không đạt được thỏa thuận, các mức thuế có thể quay trở lại và thậm chí cao hơn trước vào ngày 01/8.
“Nếu có điều gì chúng ta rút ra được trong ba tháng qua, thì đó là tình hình đang rất linh hoạt và có thể thay đổi bất cứ lúc nào mà không báo trước,” Jim Baird, Giám đốc đầu tư tại Plante Moran Financial Advisors, cho biết.
Rủi ro giảm giá
Trong khi nhiều nhà đầu tư kỳ vọng cổ phiếu sẽ tiếp tục tăng nhẹ, một số khác lại cảnh báo rằng thị trường đang trở nên tự mãn.
Scott Wren, chiến lược gia thị trường toàn cầu tại Wells Fargo Investment Institute, cho biết trong một ghi chú rằng ông cho rằng phố Wall đang “quá lạc quan về triển vọng thuế quan.”
Wren cho biết có lo ngại rằng khi các mức thuế được ổn định, nền kinh tế sẽ bắt đầu chậm lại và chi tiêu của người tiêu dùng có thể suy giảm.
“Chúng tôi cảm thấy rằng thị trường cổ phiếu đang đi trước chính nó, và vì vậy, chúng tôi đang cân nhắc cắt giảm các vị thế ở những thị trường và lĩnh vực mà chúng tôi cho là bị định giá quá cao,” ông nói, đồng thời đề cập đến nhóm cổ phiếu vốn hóa nhỏ của Mỹ và lĩnh vực tiêu dùng không thiết yếu trong chỉ số S&P 500 - những nhóm đã có màn trình diễn tốt trong vài tháng gần đây.
Hôm Chủ nhật, Tổng thống Trump cũng tuyên bố áp thêm mức thuế 10% đối với bất kỳ quốc gia nào đứng về phía BRICS - một khối kinh tế bao gồm các thành viên sáng lập: Brazil, Nga, Ấn Độ, Trung Quốc và Nam Phi.
Trong khi chỉ số S&P 500 và Nasdaq gần đây đã đạt mức cao kỷ lục, chỉ số Dow Jones vẫn còn cách mốc đỉnh mọi thời đại khoảng 608 điểm.
Phố Wall trong tuần này sẽ tập trung cao độ vào bất kỳ dấu hiệu nào cho thấy khả năng áp thêm các mức thuế mới. Lukman Otunuga, nhà phân tích thị trường cấp cao tại FXTM, cho biết nếu các mức thuế tăng mạnh hơn kỳ vọng và làm dấy lên “lo ngại suy thoái và bất ổn thương mại,” thì thị trường cổ phiếu “có thể bị đè nặng, trong khi các tài sản trú ẩn an toàn sẽ tăng giá.”
Việt An
(Lược dịch)